DZIKUS
Opublikowana po raz pierwszy w 2001 r. minipowieść Dzikus jest opowieścią mężczyzny o imieniu Paul, po części opartą na biografii Paula Gauguina. Jouet dokonuje jednak całego szeregu, często komicznych, przesunięć wobec życiorysu jednego z prawodawców francuskiego postimpresjonizmu, sprawiając, że co chwilę trzeba się upewniać, co w tej historii jest zaczerpnięte z pierwowzoru, a co kompletnie zmyślone.
Opis
Paul, podobnie jak jego pierwowzór, służył w marynarce i pracował na giełdzie, choć nie odbył w dzieciństwie wraz z rodzicami podróży do Peru — pojechał tam dużo później w poszukiwaniu złota. Gauguin miał pięcioro dzieci, Paul sześcioro, „i ani jednego mniej”, żona malarza miała na imię Mette-Sophie, tego drugiego — Pauline, choć obie pochodziły z Danii i w pewnym momencie porzuciły Francję, by wrócić w swoje rodzinne strony. W Arles Gauguin mieszkał przez pewien czas z Vincentem van Goghiem, który z powodu nieporozumień z podziwianym przez siebie artystą odciął sobie ucho. Paul natomiast zamieszkał z niejakim Hectorem Vermierem, również malarzem, ale także — powiedzielibyśmy dzisiaj — performerem (takim w rodzaju Mariny Abramović) oraz prekursorem Marcela Duchampa.
Oparcie narracji na biograficznym schemacie, ulegającym nieprzewidzianym zniekształceniom, sprawia, że pojawiające się na początku tej minipowieści zapewnienia autora o tym, że przedstawiany czytelnikowi tekst jest całkowicie zmyślony: Nie, tych linijek nie odkryto w papierach podróżnika, który zjeździł kraje Europy Środkowej, Afryki Północnej i Dalekiego Wschodu, a przed trzema laty osiedlił się w Bouville, by sfinalizować badania historyczne nad postacią markiza de Rollebon. Z tej, jak sądzę, już oczywistej przyczyny nie posunę się na wstępie tego zbioru do mistyfikacji, umieszczając na pierwszych stronach słowa: „Przedmowa nakładcy”. A nie mogąc ręczyć za autentyczność tekstu, poszukam sobie całkiem innych wzorców, inicjalnej formuły fikcyjności, która będzie wybornie, jak mniemam, sączyła zwątpienie i swoją własną truciznę.
— otóż zapewnienia te tracą swoją wiarygodność. Wiemy bowiem, że choć nie jest to zaginiony testament Paula Gauguin’a (a chciałoby się w to wierzyć), to nie jest to także opowieść wyssana z palca. Wszystkie te przesunięcia budują raczej coś na kształt biografii alternatywnej, sprawdzającej, jak mogłoby potoczyć się życie kogoś podobnego do Gauguina, jeśliby zmienić zaledwie kilka szczegółów.
Informacje dodatkowe
Autor | Jacques Jouet |
---|---|
Posłowie | Maciej Jakubowiak |
ISBN | 978-83-63056-05-6 |
Oprawa | Miękka |
Dodatkowe informacje | TOM IX serii POTENCJALNEJ |
Wydanie | I |
Recenzje
Jouet w „Dzikusie” gra mitem dzikiego, nierozumiejącego pojęć, którymi operuje człowiek Zachodu, przede wszystkim tych związanych z czasem – przeszłością i przyszłością. Pisarz pokazuje zakłamanie białego człowieka, który ulega fascynacji wyobrażonym dzikim i ideą powrotu do początków cywilizacji, a jednocześnie niszczy jego świat, pozwalając sobie na podmiotowe i pozbawione empatii traktowanie tubylców.
Sara Nowicka, artpapier.com
Ta tragikomiczna opowiastka zmusza nie tylko do myślenia o tym, co mamy na sobie i jakie okoliczności wpłynęły na to, iż nasz ubiór przyjmuje taką, a nie inną formę. To odważne poszukiwanie śladów wolności w nas samych, które na własne życzenie i często w rozpaczliwy sposób unicestwiamy.
Jarosław Czechowicz, Krytycznym Okiem
Jeden spośród tych szczegółów jest jednak niebagatelny: powieściowy Paul, poszukując odpowiedzi na nurtujące go pytanie: „Co mógłbym dziś wynaleźć dla człowieka?”, postanawia zająć się nie malarstwem, a projektowaniem odzieży. Bohater Dzikusa odkrywa w sobie powołanie do wymyślenia ludzkich ubiorów zupełnie od nowa, pragnąc przekroczyć alienujące konwencje i przywrócić człowieka naturze oraz, co ważniejsze, wspólnocie. Odzież pełni bowiem funkcje znacznie bardziej doniosłe niż tylko użytkowe: „Strój: nasza dodatkowa skóra, bardziej intymna, bo wybrana w sklepie, lecz objawiana publicznie. I skóra, która się zmienia. Ciała nie wyglądają tak samo, zmieniając przyodziewek”. Ubiór okazuje się więc podstawową przestrzenią autokreacji, w której człowiek może dokonywać świadomych wyborów i nieustannie się zmieniać, wystawiając się przym tym na widok publiczny.
Jouet w Dzikusie, podobnie jak przed nim Gombrowicz w Operetce, wskazuje na tę najbliższą nam warstwę kultury — ubiór — by zapytać, jak to możliwe, że tylko tyle oddziela nas od stanu natury, i czy zrzucenie stroju wystarczy, byśmy na powrót stali się autentyczni, bezpośredni, spontaniczni, słowem — dzicy.
To właśnie fascynacjami dzikusami — mieszkańcami odległych krain znajdujących pod kolonialnym panowaniem — jest jednym z motorów napędzających dążenia Paula do przezwyciężenia odzieżowych konwencji. Będąc, z jednej strony, spadkobiercą Rousseau i jego wyobrażenia o dobrym dzikusie, a z drugiej strony, konfrontując się z rzeczywistymi mieszkańcami kolonii, „skażonymi” już europejską cywilizacją, Paul przejeżdża cały świat w poszukiwaniu dzikusa prawdziwego, wolnego nie tylko od kultury imperium, ale od kultury w ogóle, żyjącego w stanie niezapośredniczonej niewinności, nieznającego ani konwenansu, ani stroju. Poszukiwania te nie mają jednak ambicji etnograficznych. Bohater ma nadzieję, że spotkanie z dzikusem pozwoli jemu samemu powrócić do nietkniętych kulturą źródeł własnej osobowości, a w konsekwencji — wyzwolić całą ludzkość.
Z posłowia do książki: Maciej Jakubowiak
Helga Mcglockton –
Have you ever considered about including a little bit more than just your articles? I mean, what you say is important and everything. However think of if you added some great graphics or videos to give your posts more, „pop”! Your content is excellent but with pics and video clips, this blog could certainly be one of the most beneficial in its niche. Excellent blog!
https://www.droversointeru.com
best vps poland –
I found your blog site on google and test just a few of your early posts. Continue to keep up the superb operate. I simply additional up your RSS feed to my MSN News Reader. In search of forward to studying more from you afterward!…
https://www.polandvps.com/linux-vps/
czytaj dalej –
I like this web site its a master peace ! Glad I found this on google .
https://owadywdrewnie.pl/
montaż klimatyzacji Białystok –
Undeniably believe that that you stated. Your favorite justification seemed to be at the net the simplest thing to keep in mind of. I say to you, I definitely get annoyed at the same time as people think about issues that they plainly don’t know about. You managed to hit the nail upon the top and defined out the whole thing without having side effect , other folks can take a signal. Will likely be back to get more. Thanks
https://handli.pl/klimatyzacja-bialystok/
sakti111 –
Whats Taking place i am new to this, I stumbled upon this I have found It positively useful and it has aided me out loads. I am hoping to give a contribution & help different customers like its helped me. Good job.
https://sakti111.info/
rajaslot –
I take pleasure in, cause I found exactly what I used to be taking a look for. You have ended my 4 day long hunt! God Bless you man. Have a great day. Bye
https://raja111.net/
raja111 –
Hello.This post was really remarkable, particularly since I was searching for thoughts on this matter last Wednesday.
https://raja111.net/
sakti111 –
Thanks for a marvelous posting! I certainly enjoyed reading it, you will be a great author.I will always bookmark your blog and definitely will come back very soon. I want to encourage you continue your great writing, have a nice day!
https://sakti111.info/
mainzeus –
Usually I do not read post on blogs, but I would like to say that this write-up very forced me to try and do it! Your writing style has been amazed me. Thanks, very nice post.
https://ini-mainzeus.com/
tanie mieszkania Poznań wynajem –
Thanks for all your efforts that you have put in this. very interesting info .
https://etalon-estate.pl/wynajem-mieszkan-poznan/
agenci nieruchomości poznań –
The crux of your writing whilst sounding reasonable originally, did not really work well with me after some time. Someplace within the paragraphs you actually were able to make me a believer unfortunately just for a very short while. I however have a problem with your jumps in assumptions and one would do well to fill in all those gaps. When you actually can accomplish that, I would undoubtedly be impressed.
https://etalon-estate.pl/
parkingrondo.pl –
I’ve been browsing on-line greater than three hours these days, yet I by no means discovered any interesting article like yours. It’s lovely price enough for me. In my view, if all web owners and bloggers made excellent content material as you did, the net can be a lot more helpful than ever before. „Where facts are few, experts are many.” by Donald R. Gannon.
https://parkingrondo.pl/